Muzeum Etnograficzne

Etnograficzna wystawa stała zajmuje trzy kondygnacje zabytkowego spichrza i prezentuje wybrane aspekty kultury chłopskiej Kujaw i ziemi dobrzyńskiej z XIX wieku oraz pierwszej połowy XX wieku. Ekspozycja została ułożona tematycznie, prowadząc zwiedzających przez kolejne poziomy budynku.

Na parterze zaprezentowano kolekcję 20 malowanych skrzyń posagowych, charakterystycznych dla regionu Kujaw i ziemi dobrzyńskiej. Skrzynie, zwane również wiannymi, były ważnym elementem wyposażenia wiejskich domów w drugiej połowie XIX i na początku XX wieku. Wystawę uzupełniają plansze tekstowe przybliżające ich pochodzenie, technikę wykonania oraz znaczenie obrzędowe.

Pierwsze piętro poświęcone jest tradycyjnym rzemiosłom wiejskim, takim jak garncarstwo, kowalstwo, kołodziejstwo, bednarstwo, plecionkarstwo, stolarstwo, ciesielstwo i dekarstwo. Prezentowane są zarówno narzędzia pracy, jak i gotowe wyroby, co pozwala lepiej zrozumieć codzienną działalność dawnych rzemieślników. Ekspozycję uzupełniają fotografie oraz rysunki przedstawiające pracę i podstawowe rozwiązania konstrukcyjne, a także przeźrocza ukazujące typowe dla regionu zabudowania i zagrody.

Na drugim piętrze pokazano fragmenty wyposażenia wnętrz mieszkalnych z Kujaw i ziemi dobrzyńskiej, zestawione w sposób umożliwiający porównanie różnic regionalnych. Zaprezentowano również drobne sprzęty domowe związane z przygotowywaniem posiłków i utrzymaniem czystości. Centralnym elementem tej części ekspozycji jest domowy ołtarzyk. Ważną część wystawy stanowią stroje odświętne Kujawiaków z XIX i początku XX wieku, uzupełnione materiałami ikonograficznymi inspirowanymi szkicami Wojciecha Gersona.

Ekspozycję wzbogaca kolekcja rzeźby ludowej, ze szczególnym uwzględnieniem przedstawień Matki Boskiej Skępskiej oraz wizerunków Chrystusa i świętych patronów. Ostatnia część wystawy przybliża kujawskie zwyczaje zapustne, prezentując kostiumy, rekwizyty oraz instrumenty muzyczne towarzyszące tym obrzędom.