Wystawa "Nie oddychaj zbyt głośno"

guide-icon guide-icon add-icon  
Wersja do wydrukuWersja PDF
Wystawy
11.06.2025 - 06.12.2025

Wystawa "Nie oddychaj zbyt głośno"

Wystawa o codzienności, strachu i niewidzialnym istnieniu. Przedstawia realia Żydów ukrywających się podczas II wojny światowej, widziane przez pryzmat ciszy, niepewności i codziennego ryzyka.

Centralnym elementem ekspozycji są portrety tych, którzy musieli nauczyć się niewidzialności. Ich twarze stają się punktem wyjścia do zrozumienia sytuacji w jakiej się znaleźli.

W przestrzeni wystawy znajdują się kryjówki – wiernie odtworzone schronienia, w których Żydzi spędzali dni, miesiące, a czasami lata. Wąskie, duszne, często pozbawione światła pozwalają odczuć trud ich codziennego bytowania.

Dopełnieniem wystawy jest film dokumentalny, który pokazuje złożony kontekst tamtych wydarzeń: relacje polsko-żydowskie przed i w czasie wojny. Napięcia, strach, ale też solidarność i bezinteresowność w działaniu. Swój głos niosą świadkowie tamtych wydarzeń, zarówno ocalali, jak i ci, którzy zdecydowali się pomóc.

W czasie okupacji niemieckiej na terenie Generalnego Gubernatorstwa obowiązywało jedno z najbardziej brutalnych praw w Europie – kara śmierci za pomoc Żydom, wprowadzona trzecim rozporządzeniem z 15 października 1941 roku. Choć podobne represje występowały również w innych częściach okupowanej Europy Wschodniej, takich jak Reichskommissariat Ukraina czy Ostland, to właśnie na ziemiach polskich wykonywano je najczęściej. Ten akt prawny nie tylko zniechęcał ludność do udzielania wsparcia, ale również pogłębił izolację Żydów oraz zwiększył ich zależność od chwilowej łaski lub milczenia otoczenia.

Żydzi, próbując przetrwać Zagładę, ukrywali się w różnych miejscach – zarówno w miastach, jak i na wsiach. Warunki wiejskie, z uwagi na gęstą sieć społecznych powiązań, brak anonimowości, dużą ciekawość sąsiadów i fizyczną otwartość przestrzeni (pola, lasy, gospodarstwa), często były bardziej niebezpieczne niż miejskie kryjówki. Rzadko kiedy proces ukrywania się miał charakter statyczny. Zazwyczaj przybierał on postać dramatycznego wędrowania: od jednej kryjówki do drugiej, przerywanego okresami ukrywania się, próbą zdobycia pożywienia, obławami, zdradami oraz koniecznością ciągłego czuwania. Codziennością była niepewność, ucieczki, zmiana miejsca i tożsamości – stan ciągłego zagrożenia i egzystencjalnej tymczasowości.

Galeria dla Wystawa "Nie oddychaj zbyt głośno"
Kategoria wydarzenia:

Wystawy

Data wydarzenia:

11.06.2025 10:00 do 06.12.2025 17:00

Obiekt, Adres:
Muzeum „Pamięć i Tożsamość” im. św. Jana Pawła II
ul Droga Starotoruńska 3
87-100 Toruń
Cena biletu: 12
Strona internetowa wydarzenia: Odwiedź stronę www
Wyszukaj wydarzenie